مفهوم ظرفیت هوازی و شاخص های پیش بینی کننده آن:

به حداکثر توانایی مصرف اکسیژن توسط بدن درفعالیتهای شدید وطولانی مدت ظرفیت هوازی گفته میشود که به آن VO2max نیز میگویند. به عبارتی دیگر، ظرفیت هوازی بازتاب سرعت بیشینه ای است که بدن می تواند هنگام فعالیت از اکسیژن استفاده کند. بزرگی VO2max بستگی به ظرفیت شش ها جهت تبادل اکسیژن بین هوا و خون درون مویرگ های ششی، ظرفیت سیستم قلبی و عروقی جهت انتقال اکسیژن به عضلات و ظرفیت عضلات جهت استفاده اکسیژن دارد. ظرفیت هوازی یک جزء مهم آمادگی هوازی است، زیرا بازتابی از ظرفیت سیستم قلبی، عروقی، تنفسی و همچنین توانایی انجام فعالیت های ورزشی شدید و طولانی مدت است و از لحاظ سلامتی به خوبی نشان داده شده است که ظرفیت هوازی بالا خطر ابتلا به فشار خون بالا، بیماری های کرونری قلب، چاقی، دیابت و برخی از انواع سرطان ها و سایر مشکلات را کاهش می دهد(5).

2-8-1. روش VO2max:

حداکثر اکسیژن مصرفی بالاترین میزان اکسیژنی است که بدن قادر به برداشت و استفاده از آن در حین فعالیت های شدید می باشد. در علم فیزیولوژی ورزش VO2max به عنوان متغیر اصلی آمادگی قلبی تنفسی ورزشکار و جهت نشان دادن تأثیر تمرینات مختلف ورزشی استفاده می شود. مفهوم فعلی VO2max اولین بار در سال 1923 توسط هیل و همکاران مطرح گردید (5) و سپس در سراسر جهان توسط متخصصین علم فیزیولوژی ورزشی به کار گرفته شد. هیل در سال 1923 در اندازه گیری تغییرات اکسیژن مصرفی آزمودنی ها در سرعت و زمان های مختلف در حین فعالیت دویدن نشان داد که شدتی از فعالیت وجود دارد که با افزودن بر آن تغییری در میزان اکسیژن مصرفی ایجاد نمی گردد که تحت عنوان حداکثر اکسیژن مصرفی شناخته می شود (5) .

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   صنعت

1-Hill

روشVLT:

به عنوان سرعت معادل با آستانه لاکتات تعریف می شود. استفاده از این شاخص نسبت به VO2max، پیش بینی دقیقتری از عملکرد استقامتی را میسر می سازد(44). به دلیل این که اگر ورزشکاران استقامتی، مخصوصا سه گانه کاران، دوچرخه سواران استقامتی، دوندگان ماراتن شدت معادل با آستانه لاکتات را برای انجام فعالیت خود انتخاب می کنند. این شاخص می تواند با دقت زیادی عملکرد استقامتی فرد در یک مسابقه استقامتی را پیش بینی کند. بر خلاف استفاده از  VO2max که از مقادیر مطلق آن در پیش بینی عملکرد هوازی استفاده می شود، در استفاده از این شاخص از مقادیر نسبی یعنی درصدی از VO2maxکه برای مدت نامتناهی قابل تحمل هستند، استفاده می شود.

2-8-3. روشO2 plus:

O2 plusبه عنوان مقدار اکسیژن تحویلی توسط عضله قلبی در هر ضربان قلب تعریف می شود و نسبت مستقیم با ظرفیت هوازی افراد دارد. به عبارت دیگر O2 plus بیانگر توانایی عضله قلبی جهت تحویل اکسیژن بیشتر در هر ضربان است. از آنجایی که مقدار O2 plus با مقادیر حجم ضربه ای نسبت مستقیم دارد و به دلیل اینکه افزایش حجم ضربه ای سازگاری غالب سیستم هوازی است، لذا می توان از این شاخص جهت پیش بینی ظرفیت هوازی استفاده نمود(82).